Αμφίπολη: Μέρα με τη μέρα το μνημείο αποκαλύπτει τα μυστικά του

Το ταφικό μνημείο στον λόφο Καστά της Αμφίπολης «αποκαλύπτει» μέρα με τη μέρα τα μυστικά του, με τις δύο εξαιρετικής τέχνης Καρυάτιδες από θασίτικο μάρμαρο, να προκαλούν δέος στο κοινό και τους αρχαιολόγους.

Για να αποτρέπουν εκείνους που θα επιχειρούσαν την είσοδο στον τάφο

Οι δύο Κόρες, από τις οποίες μόνο η μία σώζει σχεδόν ακέραιο το πρόσωπό της, φέρουν πλούσιους βοστρύχους που καλύπτουν τους ώμους τους, ενώτια και χειριδωτό (με μανίκια) χιτώνα, ενώ υπάρχουν ίχνη κόκκινου και μπλε χρώματος. Μια ακόμα ενδιαφέρουσα παράμετρος είναι τα δυο χέρια τους, το δεξί της μίας και το αριστερό της άλλης, τα οποία, αν και δεν σώζουν το μεγαλύτερο μέρος τους, έχουν φανερή κατεύθυνση.

Συγκεκριμένα, όπως αναφέρουν οι αρχαιολόγοι, οι Καρυάτιδες δεν είχαν τοποθετηθεί απλώς ως διακοσμητικά στοιχεία, αλλά και για να αποτρέψουν την είσοδο τυμβωρύχων. Με την κατεύθυνση των χεριών τους – αριστερό της μίας και  δεξί της άλλης -  είναι σαν να απαγορεύουν την είσοδο στους συλητές, φροντίζοντας με την αποτρεπτική τους κίνηση και στάση να τους υπενθυμίζουν ότι τους περιμένει τιμωρία.

Τα τμήματα παλάμης και τα μικρότερα θραύσματα από τα δάκτυλά τους που βρέθηκαν ανάμεσα στα αμμώδη χώματα, αφήνουν ανοιχτό το ενδεχόμενο να εντοπιστούν κι άλλα μέρη τους.

Δέος στο διεθνή Τύπο για τις Καρυάτιδες της Αμφίπολης

Η ανακάλυψη των Καρυάτιδων στον τύμβο Καστά κέντρισε το ενδιαφέρον ολόκληρου του κόσμου, για ακόμα μια φορά, με τα διεθνή μέσα ενημέρωσης να αναφέρονται στα νέα ευρήματα, παρακολουθώντας με ιδιαίτερο ενδιαφέρον τις εξελίξεις στην Αμφίπολη.

Το Γαλλικό Πρακτορείο (AFP) κάνει λόγο για δύο πανέμορφα αγάλματα, που βρέθηκαν να στηρίζουν μία από τις εισόδους στον μεγαλύτερο αρχαίο τάφο που βρέθηκε ποτέ στην χώρα μας. «Οι δύο γυναικείες φιγούρες που φορούν ενδυμασία με μακριά μανίκια βρέθηκαν να στέκονται μπροστά από την είσοδο του μυστηριώδους τύμβου της Αμφίπολης. Το αριστερό χέρι της μίας και το δεξί της άλλης είναι υψωμένα σε μία συμβολική χειρονομία που αποτρέπει την είσοδο στον τύμβο», τονίζει το AFP.

Το «Discovery» σημειώνει ότι «Έλληνες αρχαιολόγοι έκαναν άλλη μία εκπληκτική ανακάλυψη, φέρνοντας στο φως δύο εξαιρετικά σμιλεμένες Καρυάτιδες  μέσα στον μυστηριώδη τύμβο που χρονολογείται στην εποχή του Μεγάλου Αλεξάνδρου».

Η ανακάλυψη των Καρυάτιδων έφτασε μέχρι και την Κίνα, με το πρακτορείο «Xinhua» να φιλοξενεί δημοσίευμα για τα μοναδικά ευρήματα του τύμβου Καστά.

Η ανακάλυψη δεν άφησε ασυγκίνητο ούτε το πρακτορείο Reuters, το οποίο με τη σειρά του επισημαίνει ότι πρόκειται για δύο σημαντικά ευρήματα στον τύμβο, που βρίσκεται 100 χιλιόμετρα από τη δεύτερη μεγαλύτερη πόλη της Ελλάδας, τη Θεσσαλονίκη, και θεωρείται ως μία από τις μεγαλύτερες ανακαλύψεις από την αλεξανδρινή εποχή.

Υπουργός πολιτισμού: «Σύντομα θα μπούμε στο κυρίως μνημείο»

«Η ύπαρξη ενός τόσο σημαντικού καινούργιου ευρήματος επιβεβαιώνει την αρχική αίσθηση και άποψη ότι πρόκειται για ένα μνημείο ιδιαίτερης σπουδαιότητας και αυτή η σπουδαιότητα δεν έχει να κάνει μόνο με το μέγεθός του, αλλά και με την καλλιτεχνική του επιμέλεια» ανέφερε σε δηλώσεις του ο υπουργός Πολιτισμού, Κώστας Τασούλας.

«Είναι κάτι το οποίο μπορεί να μας δώσει εξηγήσεις για τον καλλιτέχνη και δημιουργό του μνημείου ή εκείνον ο οποίος είναι θαμμένος σ’ αυτό. Έχουμε προχωρήσει και είμαστε μπροστά στη δεύτερη είσοδο, στο δεύτερο διαφραγματικό τοίχο, ο οποίος έχει απόσταση 6 μέτρα από το πίσω μέρος των σφιγγών. Ξέρουμε ότι από πίσω υπάρχει και δεύτερος διαφραγματικός τοίχος. Η ωραία περιπέτεια της Αμφίπολης είναι και άσκηση υπομονής και άσκηση χαράς και άσκηση υπερηφάνειας. Είμαστε τώρα μπροστά στους προθαλάμους και σύντομα θα μπούμε στο κυρίως μνημείο και θα είμαστε μπροστά στην τελική “εκδοχή” του. Όλες οι θεωρίες που έχω ακούσει είναι εύλογες, αλλά θα υποχωρήσουν μπροστά στην πραγματικότητα που δεν είναι θέμα για πολύ χρόνο πια» ανέφερε ο κ. Τασούλας.

naftemporiki.gr

Επεμβάσεις σωτηρίας στο Καθολικό της Μονής Πετράκη

Τα λίθινα αρχιτεκτονικά στοιχεία της βυζαντινής εκκλησίας της Μονής Πετράκη αλλά και οι τοιχογραφίες της είναι τα τμήματα στα οποία θα γίνουν επεμβάσεις,

Μία από τις παλαιότερες εκκλησίες της Αθήνας, που όχι μόνον διασώζεται ως σήμερα αλλά και λειτουργεί, το Καθολικό της Ιεράς Μονής Ασωμάτων Πετράκη πρόκειται να δεχθεί επεμβάσεις συντήρησης και αποκατάστασης ώστε να αντιμετωπισθούν προβλήματα που έχουν προκληθεί με τον χρόνο. Επεμβάσεις αντίστοιχα θα πραγματοποιηθούν και στην Αγία Σοφία (Παναγία Οδηγήτρια) στη Ανω Πόλη της Μονεμβασίας, όπως αποφασίσθηκε από το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο.

Στα πόδια μας, ο αρχαίος Πειραιάς

Κείμενο: Χ.Κ. Λαζαρόπουλος

Συνέχεια στις ανασκαφές μεγάλης έκτασης που πραγματοποιήθηκαν το 1951 από την ομάδα Πολίτη στην περιοχή της Παλιάς Κοκκινιάς έδωσε η αρχαιολόγος κ. Έφη Λυγκούρη με αφορμή την κατεδάφιση του παλαιού νοσοκομείου Σαπόρτα στη συμβολή των οδών Αγίων Αναργύρων και Κεχαγιά, καθώς και ανασκαφές σε οικόπεδο επί της οδού Πειραιώς.

Παρότι όλη αυτή η πρώτη περιοχή αποτελεί συνέχεια της Παλιάς Κοκκινιάς, κάποιοι κακώς πληροφορημένοι εξακολουθούν να κάνουν λόγο περί Καμινίων ή Ρέντη. Η αλήθεια είναι ότι η σημερινή συνοικία της Παλιάς Κοκκινιάς αρχίζει θεωρητικά από την οδό Μουτσοπούλου και θεωρητικά καλύπτει τα όρια μεταξύ των δήμων Πειραιά και Νικαίας – Ρέντη. Παλαιότερα, η γεωγραφική ζώνη που λεγόταν «Παλιά Κοκκινιά» εκτεινόταν από τις σημερινές γέφυρες της Πέτρου Ράλλη, τον Κηφισό, τα Άσπρα Χώματα και κατέληγε μέχρι τη Λεύκα όπου συνόρευε με την Αγιά Σοφιά και τα Μανιάτικα κατά μήκος της οδού Θ. Ρετσίνα και από την αρχή της οδού Παλαμηδίου.

Με τις πρόσφατες ανασκαφικές έρευνες της κ. Λυγκούρη, δίδεται μια νέα αντίληψη σχετικώς με τη δημιουργία του Πειραιά. Όπως αναφέρεται σε σχετικά δημοσιεύματα που έγιναν στο περιοδικό «Αρχαιολογία» και στο ειδικό ένθετο του κυριακάτικου «Βήματος», όταν ο Περικλής κάλεσε τον διάσημο αρχιτέκτονα Ιππόδαμο τον Μιλήσιο και τού είπε: «Εδώ θα σχεδιάσεις μια νέα πόλη»! Κι ο Ιππόδαμος έχοντας μπροστά του μιαν εντελώς ελεύθερη έκταση, αυτό έκανε, εφαρμόζοντας τις αρχές του πολεοδομικού σχεδίου που ο ίδιος εφηύρε.

Στιγμιότυπο από
το ανασκαφικό έργο.

Όλα αυτά συνέβησαν στη λαμπρή από κάθε άποψη Κλασική εποχή και το αποτέλεσμά τους ήταν μια ιδεώδης και αξιοθαύμαστη πόλη, ονομαζόμενη Πειραιάς. Και έτσι ο Πειραιάς εμφανίζεται στην Ιστορία ξαφνικά και από το πουθενά. Λευκό χαρτί, οι προηγούμενοι αιώνες, ακόμη και τα αμέσως προηγούμενα χρόνια. Γίνεται; Ασφαλώς, όχι. Πόσο μάλλον όταν είναι γνωστό πως η Αττική από τη Νεολιθική εποχή ήδη ήταν σπαρμένη από οικισμούς.

Στην ευρύτερη περιοχή της Παλιάς Κοκκινιάς ζούσαν οι πρώτοι «Πειραιώτες» ως τα γεωμετρικά και τα αρχαϊκά χρόνια, σύμφωνα με την αρχαιολόγος κ. Έφη Λυγκούρη, προϊσταμένη της ΚΣΤ΄ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων. Την πρότασή της μάλιστα παρουσίασε η ίδια σε ομιλία της για τον αρχαίο Πειραιά και το μουσείο του, η οποία πραγματοποιήθηκε στο Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης.

«Η αρχική κώμη του Πειραιά η οποία μαζί με τα γειτονικά χωριά, τους μετέπειτα δήμους της Ξυπέτης (Νέο Φάληρο, Μοσχάτο),του Φαλήρου (Παλαιό Φάληρο) και των Θυμαιτάδων (Κερατσίνι) αποτελούσε σύμφωνα με τον Πολυδεύκη ένα τετράκωμο με κέντρο το ιερό του Ηρακλέους στα Καμίνια προς τιμήν του οποίου τελούνταν αγώνες» αναφέρει η κ. Λυγκούρη.

Και καθώς οι καλύτερες αποδείξεις στην αρχαιολογία είναι πάντα οι ανασκαφές, σε αυτές στηρίζεται και η ίδια. «Το βέβαιο είναι ότι αυτός ο δήμος δεν έχει καμία σχέση με τη θέση της κλασικής πόλης του Πειραιά» προσθέτει. Και από την άλλη, στον σημερινό Πειραιά δεν έχει έρθει στο φως τίποτε που να χρονολογείται νωρίτερα από την Κλασική εποχή.

Μόνο ένα ιερό, της Αρτέμιδος Μουνιχίας, το οποίο έχει ανασκαφεί στη δυτική άκρη του ομώνυμου λιμανιού (σημερινή Καστέλλα) χρονολογείται από τη Νεολιθική εποχή. Και ίσως ήταν το μόνο κατοικημένο σημείο της Πειραϊκής χερσονήσου. Η αιτία αυτής της ιδιαιτερότητας θα πρέπει να αναζητηθεί στη μορφολογία του εδάφους, η οποία ήταν εντελώς διαφορετική από τη σημερινή.

Το νησί

Μέχρι το Μοσχάτο έφθανε η θάλασσα κατά την τεταρτογενή περίοδο και εκείνη την εποχή ο Πειραιάς ήταν νησί. Η παραλία του Σαρωνικού κόλπου με τον Φαληρικό όρμο, τη χερσόνησο του Πειραιά και τα τρία λιμάνια του, ακτή μήκους 14 χιλιομέτρων δεν υπήρχε. Σχηματίσθηκε πολύ αργότερα και βαθμιαία με τις προσχώσεις του Κηφισού οπότε και το νησί ενώθηκε με την ξηρά. Όπως φαίνεται όμως στη συλλογική μνήμη είχε διατηρηθεί το γεγονός, μαρτυρούμενο επίσης από την ίδια την ονομασία του Πειραιά.

Όπως αναφέρει μάλιστα ο Παυσανίας «του τε Πειραιά νησιάζοντα πρότερον και πέραν της ακτής κείμενον ούτως φασιν ονομασθήναι». Αλλά και ο λεξικογράφος Σουΐδας γράφει: «Ην πρότερον ο Πειραιεύς νήσος όθεν και τούνομα είληφεν από το διαπεράν».

Παρ’ όλα αυτά ένα έλος που λεγόταν Αλίπεδον παρέμενε ως τα κλασικά χρόνια στον Πειραιά, εμποδίζοντας την επικοινωνία με την άγονη, πειραϊκή χερσόνησο. «Και αυτός ήταν ο λόγος που οι παλαιότεροι κάτοικοι είχαν επιλέξει να κατοικήσουν σε θέσεις που βρίσκονταν πριν από αυτή την ελώδη περιοχή,μάλιστα κοντά στον Κηφισό» σημειώνει η Ε.Λυγκούρη. Το έλος του Αλιπέδου καλύπτει τα σημερινά Καμίνια και τον Ρέντη αφού το έδαφος αυτών των περιοχών βρίσκονται κάτω από το επίπεδο της θάλασσας κι έως πριν από λίγα χρόνια σημειώνονταν πλημμύρες είτε από την υπερχείλιση του Κηφισού, είτε από τις καταιγίδες. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε ότι από τη συγκέντρωση των λιμναζόντων υδάτων, τα Καμίνια ήταν γνωστά ως «Γουρουνόλακκος».

Οι ανασκαφές

Το αρχαίο νεκροταφείο, τα κτήρια, ο δρόμος,
 τα απομεινάρια των κλιβάνων και τα πηγάδια. 

Αρχαιότητες της Πρωτογεωμετρικής έως την ύστερη Γεωμετρική περίοδο έχουν εντοπισθεί από τις πρόσφατες ανασκαφές της Εφορείας στην Παλιά Κοκκινιά κατά μήκος της οδού Κεχαγιά, δίπλα στο 10ο και το 11ο Λύκειο Πειραιά. Εκεί βρισκόταν το παλιό νοσοκομείο «Σαπόρτα» το οποίο κατεδαφίστηκε κακήν κακώς για να δώσει τη θέση του σε ένα τερατούργημα δήθεν «πολυτελών» διαμερισμάτων, στα θεμέλια των οποίων υπάρχουν τα θεμέλια του αρχαίου οικισμού.

Μέρος του οικισμού διασώθηκε την τελευταία στιγμή, ύστερα από παρεμβάσεις ενεργών πολιτών της Παλιάς Κοκκινιάς.

Κάτω από το τερατούργημα που ονομάσθηκε «Οικόπολις» αποκαλύφθηκε μία αρχαία οδός με το ένα της ανάλημμα, η οποία πλαισιώνεται μάλιστα από συστάδες τάφων σε ταφικούς περιβόλους. Κτίσματα, των οποίων η χρήση δεν έχει ακόμη προσδιορισθεί, εντοπίσθηκαν σε επαφή με τον αρχαίο δρόμο ενώ κοντά του βρέθηκαν τέσσερις κλίβανοι από πηλόχωμα και πηγάδια τα οποία περιείχαν κεραμική.

Σε άλλο μεγάλο οικόπεδο, εξάλλου, επί της οδού Πειραιώς μεταξύ Καμινίων και Ρέντη βρέθηκαν τα θεμέλια ενός μεγάλου κτιρίου με περίβολο και αυλή στο κέντρο, γύρω από την οποία αναπτύσσονται δωμάτια (ύστερη Γεωμετρική εποχή). Όπως επισημαίνει η κ. Λυγκούρη: «Η περιοχή της ανασκαφής κατακλύζεται διαρκώς από νερό, υπάρχουν αντλίες που λειτουργούν συνέχεια, προκειμένου να μένει καθαρή». Γιατί προφανώς το έλος δεν έχει υποχωρήσει εντελώς. Αλλά και από παλαιότερες ανασκαφές στην άκρη της χερσονήσου της Μουνιχίας (από τον Ι. Θρεψιάδη το 1935) είχε εντοπισθεί οικισμός που κατοικήθηκε από την πρώιμη Γεωμετρική εποχή ως την ύστερη Γεωμετρική.

Χαρακτηριστική είναι η εικόνα που εμφανίζει το οικόπεδο απέναντι από το πρώην νοσοκομείο Σαπόρτα, το οποίο επίσης κατεδαφίστηκε για να ορθωθεί άλλο τσιμεντένιο τέρας "πολυτελών" διαμερισμάτων. Στα θεμέλια βρέθηκε η συνέχεια της οδού και των τάφων, πηγάδια με πεντακάθαρο νερό και κομμάτια αγγείων. Η ανασκαφή συνεχίζεται με αργούς ρυθμούς εξαιτίας των ευρημάτων που έρχονται καθημερινά στην επιφάνεια αλλά και του νερού που αναβλύζει από τα έγκατα της γης.

Ο χώρος της ανασκαφής είναι ορατός από τους διαβάτες και διαρωτάται κανείς πώς είναι δυνατόν να καταστρέφεται αυτή η αρχαιολογική περιουσία της πόλης στο όνομα της υποβάθμισης που κυριαρχεί. Είναι μνημειώδης η επιπολαιότητα των ιθυνόντων σε κεντρική εξουσία, περιφέρεια και δήμο. Στήνουν πολιτιστικά πανηγύρια στο απαξιούμενο κεντρικό λιμάνι, όταν η Παλιά Κοκκινιά θα μπορούσε να μετατραπεί σε μοντέλο ανάπτυξης:

- με τη δημιουργία χώρου αρχαιολογικού περιπάτου στον πεζόδρομο από την Κεχαγιά μέχρι τη Μαυρογένους,

- την ανάπτυξη της Λεύκας, της Παλιάς Κοκκινιάς, σε σημείο εκδηλώσεων και πολιτισμού αναδεικνύοντας το παλαιό εργοστάσιο του ΟΣΕ σε «Τεχνόπολη» του Πειραιά,

- τη διασύνδεση αυτής της «Τεχνόπολης» με τη αναβάθμιση του Πάρκου Δηλαβέρη σε Θεματικό Κέντρο Ανάπτυξης των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (με εγκαταστάσεις φωτοβολταϊκών και ανεμογεννητριών για εκπαιδευτικούς λόγους) σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Πειραιά και το Εθνικό Μετσόβειο Πολυτεχνείο,

- τη μετατροπή του παλαιού εργοστασίου Ρετσίνα σε ευρωπαϊκού επιπέδου campus του Πανεπιστημίου Πειραιά για τη ναυτιλία, το εμπόριο, τα Logistics και τις οικονομικές επιστήμες.

Τα λιμάνια

Στον Φαληρικό Όρμο βρισκόταν ο ναύσταθμος των Αθηναίων ως την εποχή όπου ο Θεμιστοκλής έχοντας διακρίνει τον περσικό κίνδυνο τους έπεισε να τον μεταφέρουν στον Πειραιά όπου μπορούσε να ιδρυθεί ένα ασφαλές λιμάνι. Στον Ιππόδαμο όμως οφείλεται τελικώς η ακριβής χωροθέτηση των ναυστάθμων, δύο πολεμικών και ενός εμπορικού.

Με 196 νεώσοικους (υπόστεγα στα οποία ανέλκονταν οι τριήρεις) και την περίφημη Σκευοθήκη του Φίλωνος το λιμάνι της Ζέας ήταν ο κυριότερος πολεμικός ναύσταθμος ενώ ο λιμήν της Μουνιχίας με 82 νεώσοικους ακολουθούσε. Όσο για το κυρίως λιμάνι, εμπορικό και πολεμικό μαζί, το ονομαζόμενο Κάνθαρος ή και Μέγας Λιμήν, αντιστοιχεί στο σημερινό κεντρικό λιμάνι του Πειραιά.

Οι προσχώσεις της θάλασσας αλλά και η επέκταση της πόλης έχουν κρύψει σήμερα την πραγματική ιστορία της περιοχής. Ο πρώτος Πειραιάς όμως φαίνεται ότι τώρα εντοπίζεται...

Στην κορφή του Ιδαίου Άντρου, ο ποιητής της Αρχαιολογίας

Ο διεθνούς φήμης επιστήμονας Γιάννης Σακελλαράκης, ο τελευταίος μεγάλος αρχαιολόγος της γενιάς του έχασε τη μάχη για τη ζωή

Μια μεγάλη μορφή της Αρχαιολογίας, ο Γιάννης Σακελλαράκης, πέθανε σε ηλικία 74 ετών, ύστερα από μια λεβέντικη αλλά άνιση μάχη με τον καρκίνο. Ο θάνατος τον βρήκε στο σπίτι του και η κηδεία έγινε σε στενό οικογενειακό κύκλο. Αλλά είναι βέβαιον ότι εκείνος θα ήθελε να βρίσκεται τώρα ψηλά στον Ψηλορείτη, στην τελευταία ανασκαφή του, στη Ζώμινθο. Γιατί εκεί μπορούσε, όπως έλεγε, να ζει τη μινωική γαλήνη των βουνών.

Ο Γιάννης Σακελλαράκης.

Όπως έγραψε η κ. Μαρία Θέρμου στο "ΒΗΜΑ", δεν ήταν Κρητικός ο Γιάννης Σακελλαράκης, αλλά έγινε- άλλωστε διετέλεσε για αρκετά χρόνια διευθυντής του Αρχαιολογικού Μουσείου Ηρακλείου- και οι άνθρωποι στην Κρήτη δικό τους τον ένιωθαν.

Του έγραφαν μαντινάδες, τον περίμεναν όχι μόνο κάθε καλοκαίρι για την ανασκαφή αλλά και σε κάθε τους σημαντική στιγμή, είτε εκλογές- είχε γίνει επίτιμος δημότης Ανωγείων και Αρχανών- είτε συνέδρια, γάμους και χαρές.

Ο τελευταίος από τους μεγάλους αρχαιολόγους της γενιάς του - δεν είναι τυχαίο άλλωστε ότι τον συνέδεε στενή φιλία με τον μεγαλύτερό του Μανώλη Ανδρόνικο, ο Γιάννης Σακελλαράκης ήταν ένας επιστήμονας διεθνούς ακτινοβολίας, προσωπικότητα με μεγάλο έρεισμα, αναγνωρισμένος και στο εξωτερικό ως ο υπ’ αριθμόν 1 γνώστης της Μινωικής Αρχαιολογίας.

Υπήρξε ο αρχαιολόγος που ανέσκαψε στην Κρήτη το Ιδαίο Άντρο, το σπουδαιότερο λατρευτικό ιερό της Μινωικής εποχής σε υψόμετρο 1.500 μ., τη σπηλιά δηλαδή όπου γεννήθηκε ο Δίας, φέρνοντας στο φως ευρήματα μοναδικής σημασίας και ποιότητας. Και στα Ανεμόσπηλια, ένα μικρό ιερό κορυφής, εντόπισε μια ανθρωποθυσία, ανακάλυψη που έγινε διεθνώς γνωστή- αν και στην Ελλάδα τον αντιμετώπισαν με επιθετικότητα. Ήταν επίσης εκείνος που έφερε στο φως το μινωικό ανάκτορο των Αρχανών στην Κρήτη και που ανέσκαψε ένα ακόμη σπουδαίο ιερό κορυφής, στα Κύθηρα.

Ο Γιάννης Σακελλαράκης γεννήθηκε στην Αθήνα το 1936. Αποφοίτησε από το τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών και έκανε το διδακτορικό του στο Πανεπιστήμιο της Χαϊδελβέργης, όπου και δίδαξε ως καθηγητής.

Αυτός και η πιστή σύντροφός του, η Πειραιώτισσα αρχαιολόγος Έφη Σαπουνά-Σακελλαράκη, εργάστηκαν μαζί στην ανασκαφή και συχνά στις δημοσιεύσεις. Εργαζόταν μανιωδώς ως πριν από περίπου έναν μήνα, για να προφθάσει να ολοκληρώσει το τελευταίο έργο του με βάση την αρχή ότι ο αρχαιολόγος υποχρεούται να μελετά και να δημοσιεύει ό,τι φέρνει στο φως. Παρήγαγε άλλωστε σπουδαίο επιστημονικό συγγραφικό έργο, με αμέτρητες δημοσιεύσεις αλλά και βιβλία για το ευρύτερο κοινό- σε έναν λόγο ποιητικό και φιλοσοφικό, που γοητεύει. Και εκείνος έτσι ήταν. Με βαθιά γνώση της ανθρώπινης φύσης και της μοίρας του επί Γης, σταθερός στις αξίες της ηθικής και της αξιοπρέπειας, με μια παλιού καιρού ευγένεια και γοητεία.

Ο Γιάννης Σακελλαράκης μαζί με τη σύντροφό του,

επίσης αρχαιολόγο, Έφη Σαπουνά - Σακελλαράκη,

στην τελευταία αρχαιολογική ανασκαφή του,

στη Ζώμινθο της Κρήτης (Φωτό: Eti Bonn-Muller).

«Οραματίζομαι μια Αρχαιολογία που δεν θα είναι καταστρεπτική, διότι και εγώ νιώθω καταστροφέας. Αυτό ελπίζω για τους μελλοντικούς. Να έχουν καθαρότερη συνείδηση από τη δική μου» έλεγε.

Τιμήθηκε, μεταξύ άλλων, με τον χρυσό σταυρό του Τάγματος της Τιμής της Ελληνικής Δημοκρατίας, ενώ βραβεύθηκε από την Ακαδημία Αθηνών και με το χρυσό μετάλλιο του Πανεπιστημίου Κρήτης.

Το περασμένο καλοκαίρι ο Γιάννης Σακελλαράκης ανέβηκε για τελευταία φορά στη Ζώμινθο.

«Εδώ είμαι καλύτερα. Αν αφήσω κάτι στην Αρχαιολογία, αυτό θα είναι η διάσταση των βουνών» είχε εκμυστρευτεί στη δημοσιογράφο κ. Θέρμου στην τελευταία συνομιλία τους.

Σύντομο βιογραφικό

Ο Γιάννης Σακελλαράκης υπήρξε διδάκτωρ του Πανεπιστημίου της Χαϊδελβέργης και μέλος της ελληνικής αρχαιολογικής υπηρεσίας από το 1963. Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1936. Πήρε πτυχίο από το Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών. Υπηρέτησε σε πολλά μέρη της Ελλάδας, στην Κρήτη, στο Μουσείο Ηρακλείου, αρχικά ως επιμελητής (1963-1968) κι αργότερα ως διευθυντής του (1980-1987) και στην Αθήνα ως επιμελητής και έφορος των Προϊστορικών Συλλόγων (1970-1980) και υποδιευθυντής (1987-1994) του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου.

Δίδαξε στα Πανεπιστήμια Αθηνών, Αμβούργου και Χαϊδελβέργης και δημοσίευσε πολλά βιβλία και άρθρα, κυρίως για τους πρώιμους πολιτισμούς του Αιγαίου. Έδωσε πολλές δεκάδες διαλέξεις σ' όλο τον κόσμο και έλαβε μέρος σε πλήθος συνέδρια και συμπόσια. Υπήρξε μέλος πολλών ελληνικών και ξένων επιστημονικών σωματείων.

Δείτε σχετικά:

http://www.archaeology.org/interactive/zominthos/meet-the-team/ - Αφιέρωμα της διαδικτυακής έκδοσης "Archaelogy's Interactive Dig" στην αρχαιολογική ανασκαφή της Ζώμινθου